|
Prostat sadece erkeklerde bulunan bir salgı bezidir.
Organizmanın ikincil sex organıdır. Vazifesi spermayı sulandırmaktır. Meninin seminal kese sıvısı ile birlikte %95 ini prostatik salgi oluşturur. Böylece ejekulatın miktarını çoğaltarak döllenmeyi kolaylaştırır. Prostatik dokuda yüksek konsantrasyonda çinko vardır. Prostat egenlik yaşına kadar faal değildir. Ergenlikte faaliyet göstermeye başlar .
Prostat erkeklerde dış idrar yolunun ilk kısmını çevreleyen bir organdır. Mesane tabanında yer alır. Prostat yaklaşık bir ceviz büyüklüğündedir. Ağırlığı 20-25 gramdır. Şekli bir koniye benzer.
PROSTAT BÜYÜMESİ
50 yaşının üzerindeki erkeklerin 1/3 ünde meydana gelir. Kötü huylu bir tümör değildir. Bu büyümenin hormonal etki ile meydana geldiği düşünülmektedir. Prostatın iyi huylu büyümesini kanser ile karıştırmamak lazımdır. Oluşum mekanızmaları değişik olup, biri meydana geldikten sonra diğeri onun devamı şeklinde olmaz. Fakat %15 oranında ikisi beraber bulunabilir.
Prostat büyüdükten sonra idrar dış kanalını tazyik ile sıkıştırıri hasta idrarını zorlukla yapar ve hatta zamanla idrarını yapamaz duruma gelir. Mesane içerisindeki idrarı boşaltamadığı için iç basıncı artar. İdrar kesesi kası aşırı büyür. İleriki safhalarda gevşer ve içerisinde daima bir miktar artık idrar bulur. İdrar atılamadığı için böbreklerde önceleri şişme ve büyüme meydana gelir. Zamanla böbrek dokusu erir. Daha sonraki safhada böbrek dokusu ince bir kağıt haline gelerek balon gibi şişer. Fonksiyonunu kaybettiği için atması gereken zararlı maddeleri atamaz. Kanda ürenin yükselmesi ile böbrek yetmezliği oluşur.
Belirtiler:
Önceleri idrar çapı azalır ve idrar akımı yavaşlar. Ayakta veya oturarak idrar yaparken hasta ileriye doğru idrarını yapamaz. İdrar kesik kesik gelir. İdrar damlalar halinde akar. Tam boşalamama hissi oluşur. İdrar hemen gelmez ve bir süre beklenir. İdrar yapma yavaşladığı için idrar yapma süresi uzar. Sık sık idrara çıkılır. Normalde gece ya idrara çıkılmaz veya bir defa kalkılabilir. Prostat büyümesinde gece idrar kalkmaları olur. İdrarda kanama meydana gelebilir. İdrarın tam yapılmaması sonucu böbereklere kadar varan bir idrar durgunluğu vardır. Bu nedenle bele vuran ağrılar meydana gelir. Kanda üre yükselirse bulantı, kusma, uyku hali, kilo kaybı olur. İdrar kesesi çok şişecek olursa karın alt tarafında şişkin olarak ele gelir. Üzerine bastırılırsa idrar kaçırması olur.
IPSS (ULUSLARARASI PROSTAT SEMPTOM SKORU )
7 SORU İLE ŞİKAYETLERİNİZİN CİDDİYETİNİ VE NELER YAPMANIZ GEREKTİĞİNİ ÖĞRENİN (TIKLAYIN)
Prostat Büyümesinin Tanısı
Prostat büyümesi tanısı için Ürolog öncelikle makattan parmakla muayene yapar. Birçok hasta bu muayene metodunu çok can sıkıcı bulur. Ancak tüm gelişmiş tanı metodlarına üstündür ve yapılması mutlaktır. Prostatın önünde kemik yapı arkasında makat bulunduğundan başka bir yöntemle muayenesi mümkün değildir.
Özellikle iyi huylu prostat büyümesinin kanserle ayırıcı tanısında çok değerlidir. Ultrasonografi ve PSA tetkikleri parmakla muayene ile koordine edildiğinde daha anlamlı bir sonuç verirler.
Tanıda Ultrasonografi çok önemli bir tetkiktir. Bu tetkik prostatın büyüklüğünü ve artık idrarı göstermesi bakımından önemlidir. Ayrıca prostatın kanseri ile normal büyümesi arasındaki farkıda ortaya koyar. Yandaki resimde prostat ve işeme sonrası mesanede kalan rezüdü idrar görülmekte.
Ayrıca Sistoskopik tetkikte yapılır. Sistoskopide idrar yolundan sokulan ışıklı bir aletle idrar kanalına ve mesane içerisine bakılır. Özellikle ameliyat planlanan hastalarda yapılmalıdır. Ameliyat tipinin belirlenmesinde çok değerli bilgiler verir. Ayrıca prostat büyümesi nyanında darlıklar gibi başka patolojileri de gösterir.
Üroflowmetri: İdrar akımının grafik şekilde görüntülendiği çok değerli bir tetkiktir.
Prostat Büyümesinin Tedavisi
İlaç Tedavisi:
Deksazosin, tamsulosin, alfuzosin gibi alfa bloker ilaçlar mesanenin boşalmasını kolaylaştırmak amacı ile kullanılmaktadır. Prostatın büyümesi veya küçülmesine etkisi yoktur. Ancak hastayı büyük oranda rahatlatır. Yan etkisi olarak tansiyon düşüklüğü, halsizlik, ağız kuruluğu yapmaktadırlar.
Erkeklik hormonuna etki eden finasteride ve dutasteride gibi ilaçlarda prostatın küçülmesini sağlıyarak tedavide kullanılırlar.
Cerrahi tedavi En etkili tedavi şeklidir. Ameliyat 2 şekilde yapılır
1- Açık amaliyat: 60 gramdan büyük prostatlarda açık ameliyat düşünülür. Bunu yanında başka bir patolojide varsa açık amaliyat tercih edilmelidir. Açık ameliyatta kasık bölgesi kesilir ve mesane açılarak prostat parmakla sökülür. Prostatın büyüyen kısmı olduğu gibi çıkarılır.
2- Kapalı ameliyat: Işıklı düz bir borudan oluşan TUR aleti denilen bir alet ile yapılır. ( Resim ) İdrar dış deliğinden sokularak prostat dokusu ince dilimler halinde kesilir parçalar halinde dışarı alınır. Hastanın yatakta yatma süresi daha kısadır ve Ameliyat sonrası konfor daha iyidir.
Lazer ameliyatı: Lazer ile prostatın yakılması esasına dayanan bir metottur. Henüz standart tedaviler arasında yerini almamıştır.
Alttaki resim prostat ameliyatları arasındaki farkların hastalarımız tarafından kolay anlaşılabilmesi amacıyla toplu olarak şematize edilmiştir.
SOL RESİM :
Prostatın TUR-P ( kapalı prostat ameliyatı ) yöntemi ile kazınarak çıkarılması görülmekte.
İdrar kanalından sokulan ince uzun cihazın ( Rzektoskop ) içinden geçirilen aletlerle prostata kazıma veya buhartlaştırma işlemleri yapılır. Bütün kapalı ameliyatlar aynı şekilde yapılır. Yanlız kullanılan enerji kaynağı farklılık gösterir. Şöyleki Klasik TURP de elektrik enerjisi, Lazer prostatektomide lazer enerjisi, greenligt da yeşil boyalı lazer enerjisi kullanılır. Aralarında en iyisi ve tüm ürologlarca da kabul gören ve dünyada altın standart olarak kabul edilen yöntem kalasik TURP ameliyatıdır.
SAĞ RESİM :
Prostatın TUV-P ( kapalı prostat buharlaştırma ameliyatı ) yöntemi ile buharlaştırılarak yok edilme işlemi görülmekte.
Prostatın kapalı ameliyatlarından klasik TURP da prostat dokusu yandaki resimde görüldüğü gibi küçük parçalar halinde kazınarak çıkarılır.
Bu parçalar daha sonra patolojik inceleme yapılması için patoloğa gönderilir.
Buharlaştırma ameliyatlarında (TUVP , Laser TUV, Greenligt TUV ) ise patolojik inceleme yapılabilecek doku alınamaz. Kliniğimizde buharlaştırma amelişyatı yaptığımız olgularda patolojik incelemeye fırsat veren rezeksiyon + buharlaştırma yöntemini tercih ediyoruz.
Prostat ameliyatı ister kapalı ister açık olsun amaç ortasından geçen idrar yolounu resimde görüldüğü gibi açılmasıdır.
Yandaki resim ameliyat esnasında prostatın içinden geçen kanalın nasıl açıldığını göstermektedir.
TURP (KAPALI PROSTAT AMELİYATI) VİDEOSU İÇİN TIKLAYIN
GREENLİGHT (YEŞİL IŞIKLI LASER PROSTATEKTOMİ VİDEOSU İZLEMEK İÇİN TIKLAYIN
Prostatın açık ameliyatında kapalı ameliyatlardan farklı olarak yandaki resimde olduğu gibi prostat bütün olarak çıkarılır.
Prostatın bütün olarak çıkarılması tam çıkarılmış olması ve patolojik incelemenin tam yapılabilmesi yönünden büyük avantaj sağlar.
PROSTAT HASTALIKLARINDA YARDIMCI BİTKİSEL TEDAVİ
BROKOLİ
Brokoli, A, E ve C vitaminleri bakımından zengin ve çok miktarda kalsiyum içerir. İçerdiği flavonoidler bakımından bağışıklık sistemimizi güçlendiren bir özelliğe sahiptir. Demir, selen, bakır ve potasyum kaynağıdır. Brokoli içerdiği maddeler açısından insan sağlığı üzerinde çok faydalıdır. Antibiyotik özelliğe sahip olan brokoli bu yönüyle prostatitise karşı etkili olması kuvvetle mhtemeldir.
Brokolinin meme, prostat, bağırsak, akciğer ve idrar kesesi kanserlerine ve kalp dolaşım hastalıklarına karşı koruyucu olduğu iddia edilmektedir. Brokoli içerdiği bazı indol ve indol türevleri (bitkisel hormonlar) açısından ayrıca önem taşımaktadır. Bu sayede vücudumuzdaki hormon dengesini ayarlayıcı özelliğe sahiptir.
KAYNAKLAR :
Barry M, Fowler F, et al. The american urological association symptom index for benign prostatic hyperplasia. J Urol. 1992 ; 148 : 1549 - 57.
Perlmutter A, Vallancien G: Thick Loop Transurethral Resection of the Prostate. Eur Urol; 35: 161-165, 1999.
Kevin T. McVary. Alfuzosin for Symptomatic Benign Prostatic Hyperplasia: Long-Term Experience. J.Urol.175, 35-42 , 2006
Op.Dr. Erdal KALCI
Üroloji Uzmanı
MUA:
ÖZEL ALTI EYLÜL TIP MERKEZİ
MİLLİ KUVVETLER CADDESİ
BALIKESİR
Tel :
0 266 444 06 09
Belgegeçer:
0 266 244 28 88
Op. Dr. E r d a l K A L C I
( Randevu için tıklayın )
ANA SAYFAYA DÖN
|
PROSTAT KANSERİ